Ugoda ING w sprawie WIBOR – czy banki uciekają przed wyrokiem TSUE?

W drugiej połowie maja 2025 r. media branżowe obiegła istotna wiadomość: ING Bank Śląski zawarł ugodę z kredytobiorcą, który zakwestionował legalność wskaźnika WIBOR w swojej umowie kredytowej. To pozornie lokalna sprawa, ale jej znaczenie jest znacznie szersze – wiąże się bowiem z postępowaniem zawisłym przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), które mogło stworzyć precedens o dużej sile rażenia dla całego sektora bankowego w Polsce.

Sprawa z Przemyśla i pytania do TSUE

W sprawie toczącej się przed Sądem Rejonowym w Przemyślu (sygnatura akt I C 847/23), sąd ten zdecydował się skierować do TSUE dwa pytania prejudycjalne dotyczące zgodności z prawem unijnym mechanizmu oprocentowania opartego na WIBOR-ze.

Pytania te dotyczyły oceny:

• czy art. 3 ust. 1 unijnej dyrektywy 93/13 (o ochronie konsumentów) „należy interpretować w ten sposób, że warunek umowny może zostać uznany za nieuczciwy tylko z tego powodu, że w zakresie oprocentowania zmiennego kredytu odsyła do wskaźnika referencyjnego, którego wartość kształtowana jest przez podmiot trzeci, który w tym zakresie na mocy – istniejących w dacie zawarcia umowy – powszechnie obowiązujących przepisów nie podlega odpowiedniemu instytucjonalnemu nadzorowi, a na którą to wysokość wskaźnika referencyjnego kredytodawca ma pośredni wpływ

• czy art. 4 ust 2 dyrektywy 93/13 „należy interpretować w ten sposób, że wyrażenie prostym i zrozumiałym językiem postanowień dotyczących głównych świadczeń stron zawiera w sobie obowiązek przedsiębiorcy poinformowania konsumenta o potencjalnym ryzyku ekonomicznym związanym z brakiem odpowiednich prawnych regulacji krajowych – w dacie zawarcia umowy – dotyczących nadzoru nad podmiotem trzecim kształtującym wysokość wskaźnika referencyjnego w oparciu, o który ustalana jest wysokość świadczenia konsumenta”

Sprawa ta została zarejestrowana w Trybunale jako C-243/25, jednak zanim Trybunał zdążył podjąć jakiekolwiek czynności merytoryczne, strony – ING Bank Śląski i kredytobiorca – niespodziewanie zawarły ugodę.

Skutki ugody – wycofanie pytań prejudycjalnych?

Zawarcie ugody skutkuje umorzeniem postępowania sądowego w Polsce, co oznacza, że sąd krajowy wycofa skierowane wcześniej pytania prejudycjalne. W praktyce – sprawa z Przemyśla nie będzie już dalej rozpatrywana przez TSUE.

To istotne, ponieważ oznacza, że jeden z dwóch frontów, na których WIBOR miał być oceniany przez unijny Trybunał, właśnie został zamknięty. Pozostaje jedynie sprawa C-471/24 z Częstochowy, której rozprawa przed TSUE zaplanowana jest na 11 czerwca 2025 r. (choć sam wyrok zapadnie zapewne kilka miesięcy później).

Czy to sygnał paniki ze strony banku?

Choć ING oficjalnie nie komentuje przyczyn zawarcia ugody, jej timing i zakres prowadzą do uzasadnionych spekulacji. Sąd z Przemyśla zadał bardzo konkretne pytania, które mogły doprowadzić do uznania WIBOR-u (w kształcie obowiązującym przed 2018 rokiem) za mechanizm naruszający prawa konsumentów – z potencjalnymi konsekwencjami dla tysięcy umów kredytowych w całym kraju.

Ugoda w tej sytuacji wygląda jak próba zminimalizowania ryzyka prawnego. Z punktu widzenia banku, korzystniej jest uregulować jedną sprawę indywidualnie, niż doprowadzić do ogólnego precedensu, który zagrozi całemu portfelowi kredytów złotowych o zmiennym oprocentowaniu.

Co dalej?

Choć sprawa z Przemyśla zostanie najprawdopodobniej zamknięta, oczy całego sektora bankowego i środowisk konsumenckich pozostają skierowane na sprawę C-471/24 z Częstochowy, która jest znacznie bardziej rozbudowana pod względem zakresu pytań prejudycjalnych. Jej wynik może przesądzić o przyszłości WIBOR-u w polskich kredytach hipotecznych.

Warto również zauważyć, że sama decyzja ING o zawarciu ugody może zostać odczytana przez innych kredytobiorców jako sygnał, że warto podjąć próbę negocjacji lub nawet wejścia na drogę sądową.

---

Jeśli posiadasz kredyt oparty na WIBOR-ze i chcesz wiedzieć, czy Twoja umowa zawiera postanowienia potencjalnie  niedozwolone  – skontaktuj się z nami.

Przeanalizujemy ją bezpłatnie i zaplanujemy kolejne działania